Şuurun En Yüksek Hâli ve Vicdanın Salih Ameli Olarak Takva

Mustafa İSLÂMOĞLU   "التقوى إنما تكون على من عقلها" “Takva ancak onu anlayıp akleden kimsede bulunur.” İmam Şafii   Dergimizin önceki sayılarında işlenen “fıtrat” ve “ahlak” kavramlarıyla, “takva” arasında şöyle bir ayrım var: Fıtrat bizim tercihimiz değil, Yaratıcının bize bahşettiği idi. Dolayısıyla fıtrat üzerindeki tasarruf sadece [...]

Ahlak Dinin Temelidir

Mustafa İSLAMOĞLU   “Ahlak”ın lügavi çerçevesi   Ahlak hem hilk hem de hulk köküne nisbet edilir. Hilk insanın fıtri tabiatını, hulk insanın manevi yanını, halk insanın maddi ve sosyal yanını ifade eder. Ahlak’ın hulk boyutu hilk ve halk boyutundan güçlüdür. Nasıl ki ruh bedenin, ahiret dünyanın, ğayb şahadet âleminin, mana maddenin öznesi ise, manevi olan da [...]

Fıtrata Uygun Hayat Kur’âni Hayattır

Mustafa İSLAMOĞLU   Fıtrat’ın kavramsal alanı   “Yaratılış” manasına gelen fıtrat’ın kök anlamı “bir şeyin açılması ve içindekinin ortaya çıkması”dır. Ağzı açılınca ortaya çıkan “içindeki”, kelimenin tam manasıyla “yaratılış”tır. Oruçlunun ağzı açıldığı için orucu bitiren yemeğe iftâr [...]

Kur’ani Kavramlar Ve Tasavvurun İnşası

Mustafa İSLAMOĞLU   Vahyin dörtlü inşa modeli   İlahi bir inşa projesi olan vahiy, muhatabını dört aşamalı bir modelle inşa eder:   Vahiy, çoğunlukla içini boşaltıp yeniden anlam yüklediği kelime ve kavramlarıyla muhataplarının tasavvurunu inşa etmeyi amaçlar. Büyük-küçük (ekber-esğar), iyi-kötü (maruf-münker), hayat-ölüm (hayat-mevt), [...]

Vahiy Eksenli Bir Hayatın İnşasında Âlimlerin Rolü

 Mustafa İSLAMOĞLU   Tariflerden bir tutam   İslam uleması arasında ilmin birçok tarifi vardır. Bu tarifler, tarifi yapanın meşrebine ve mezhebine bağlı olarak değişiklik gösterir. Sırf ilmin tarifinden yola çıkarak, bürhan, beyan ve irfan ehlinin bakış açılarındaki temel farklılık ortaya konulabilir. Mesela ilk İslam filozofu Kindî ilmi “vicdan” olarak tarif eder: “Varlığın [...]

Kur’an’ı Anlamak Farzdır

Mustafa İSLAMOĞLU   Allah demek anlam demektir   Varlık anlamlıdır. Anlamı olmayan hiçbir şey var olmaz. Var olmuşsa mutlaka anlamıyla birlikte var olmuştur. Biz bilemesek de, varlık varoluştan getirdiği anlamı bünyesinde taşır. Anlamını bilemediğimiz eşya ve olayları anlamsız saymamız haddi aşmaktır. Bize düşen gerçeği itiraf etmek, eşya ve olayların her birinin bir anlamı bulunduğunu, fakat bizim bu [...]

Bir Meal Çalışmasının Riayet Etmesi Gereken İlkeler

Mustafa İSLAMOĞLU   Kur’an vahyi, murad-ı ilahiyi içinde barındıran ilahi kelâmdır. Varlığın ilk yasası amaçlılık ve anlamlılıktır. Bu yasa ilahi kelâm için de geçerlidir. Kur’an kendi indiriliş amacını, muhataplarını “manen diriltmek”, “karanlıklardan aydınlığa çıkarmak”, “rehberlik etmek”, “ebedi kurtuluşun yollarına ulaştırmak”, [...]

Kardeşlik Aşkına

Mustafa İSLAMOĞLU   Tevhid ve Kardeşlik   Kardeşlik meselesinin çıkış ve varış noktası nedir? Kardeşlik konusunu konuşmaya nereden başlamalı, getirip nereye dayamalı? Meselenin neşet ettiği ‘üssü’l-esas’ nedir, varıp dayanacağı ‘aksa’l-ğaye’ nedir? Bu suallere verilebilecek tek cevap vardır: Tevhid. Evet, tevhid, kardeşlik meselesinin hem üssü’l-esası, hem [...]

Peygamber Tasavvurumuz

 Mustafa İSLAMOĞLU   Peygamber tasavvurumuzun bozuk olması, peygamberi –hâşâ- bozmaz. Fakat peygamber tasavvurumuzun bozuk olması bizi bozar. Zira insan tasavvurumuz, peygamber tasavvurumuza bağlıdır. Peygamber tasavvurumuz bozulduğunda, doğrudan insan tasavvurumuz da bozulur. Bu sonuç bizi “öncülerinin ahlâkını bozan” kimseler durumuna düşürür. Nice büyükler, [...]

Follow